Serwis informacyjny NSZZ Solidarność ENEA Gorzów Wlkp. - Sobota, 24 Luty 2024r.
Drukuj
25.02.2023 Zmiany w Kodeksie Pracy
Dodano: 27 Luty 2023r. 08:56

21 lutego 2023 r. weszła w życie pierwsza część ustawy z dnia 1 grudnia 2022 r., która znowelizowała Kodeks Pracy. Ustawa nowelizująca ukazała się w Dzienniku Ustaw 2023 poz. 240.

Tematem pierwszej części zmian w Kodeksie Pracy jest kontrola pracowników na obecność w ich organizmach alkoholu lub środków działających podobnie do alkoholu.

Głównym celem nowelizacji jest utworzenie dla pracodawców jasnych wytycznych dotyczących kontroli pracowników na obecność w ich organizmie alkoholu lub innych środków podobnie działających jak alkohol (np. narkotyki, dopalacze). Kontrola może zostać wprowadzona, jeżeli jest to niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób lub ochrony mienia. Ustawa wydaje prerogatywę dla ministra właściwego do spraw zdrowia w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw wewnętrznych oraz ministrem właściwym do spraw prawa pracy do określenia w drodze rozporządzenia m.in. wykazu środków działających podobnie do alkoholu. Tutaj należy zauważyć, że ustawodawca wprowadził możliwość nałożenia kary pieniężnej lub nagany w przypadku stawienia się do pracy w stanie spożycia alkoholowego lub innych substancji odurzających. Jest to o tyle istotne, że w poprzednim zapisie Kodeksu Pracy, była jedynie mowa o spożywaniu alkoholu. Ustawodawca, uwzględnił w nowelizacji inne środki, które działają podobnie jak alkohol takie jak narkotyki czy dopalacze. Ważną zmianą jest także to, że zmiany nie będą dotyczyły jedynie osób pozostających w stosunku pracy, ale również zleceniobiorców.

Szczegółowe zasady kontroli trzeźwości powinny być określone w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy albo w obwieszczeniu, jeżeli pracodawca nie jest objęty układem zbiorowym pracy lub nie jest obowiązany do ustalenia regulaminu pracy. Akty te powinny określać:

  • wprowadzenie kontroli trzeźwości,
  • grupę lub grupy pracowników objętych kontrolą trzeźwości,
  • sposób przeprowadzania kontroli trzeźwości, w tym rodzaj urządzenia wykorzystywanego do kontroli,
  • czas i częstotliwość jej przeprowadzania.

Dodatkowo sposób przeprowadzania kontroli będzie musiał uwzględniać wymagania wynikające z przepisów, które zostaną wydane na podstawie nowego art. 221g K.p.

O wprowadzeniu kontroli trzeźwości pracodawca będzie zobowiązany poinformować pracowników w sposób przyjęty u danego pracodawcy nie później niż 2 tygodnie przed rozpoczęciem jej przeprowadzania.

Obowiązkiem pracodawcy jest zaopatrzenie się w odpowiedni sprzęt, który umożliwi przeprowadzenie takiej kontroli. Przepisy jasno określają, że ma być to narzędzie do wykonania badania nielaboratoryjnego, posiadające dokumenty potwierdzające jego kalibrację lub wzorcowanie.

Najważniejszą kwestią, którą wskazuje Kodeks Pracy podczas kontroli pracownika jest, zapewnienie pracownikowi ochrony godności oraz innych dóbr materialnych, które mogą zostać narażone podczas badania. Pracodawca powinien zadbać o komfort i bezpieczeństwo badanego pracownika.

Jeżeli badanie wykaże obecność substancji niedozwolonych, absencję pracownika traktuje się jako nieobecność usprawiedliwioną niepłatną. Jednakże kiedy wynik badanie wyjdzie negatywny, pracownik ma prawo do wynagrodzenia na zasadach ogólnych.

Pracodawca przetwarza informacje o dacie, godzinie i minucie badania oraz jego wyniku wskazującym na stan po użyciu alkoholu albo stan nietrzeźwości wyłącznie w przypadku, gdy jest to niezbędne do zapewnienia ochrony życia i zdrowia pracowników lub innych osób lub ochrony mienia.

Informacje o badaniu i jego wynikach przechowywane są w aktach osobowych pracownika:

  1. przez okres nieprzekraczający roku od dnia ich zebrania, przy czym jeżeli informacje o badaniu mogą stanowić lub stanowią dowód w postępowaniu, a pracodawca jest stroną tego postępowania lub powziął wiadomość o wytoczeniu powództwa lub wszczęciu postępowania, okres ten ulega przedłużeniu do czasu prawomocnego zakończenia postępowania;
  2. do czasu uznania kary za niebyłą zgodnie z art. 113  K.p. - jeżeli pracownik został ukarany karą upomnienia, karą nagany lub karą pieniężną.

Po upływie ww. okresów informacje o badaniu i jego wynikach podlegają usunięciu.

Z uwagi na obowiązek określenia szczegółowych zasad kontroli trzeźwości w układzie zbiorowym pracy lub w regulaminie pracy, obowiązkiem pracodawcy jest zwrócenie się do organizacji związkowych z projektem dokonania zmian w treści wyżej wymienionych wewnątrzzakładowych aktów prawnych w tym zakresie. Przypominamy, że pracodawca jest zobowiązany przeprowadzić procedurę uzgodnienia treści regulaminu pracy, zgodnie z art. 1042 Kodeksu pracy (gdy w zakładzie działa jeden związek zawodowy) lub z art. 30 ust. 6 ustawy o związkach zawodowych (w sytuacji, gdy są co najmniej dwie organizacje związkowe).

Dział Prawny Zarządu Regionu Wielkopolska NSZZ "Solidarność"

 specjalista ds. prawnych Monika Konstowicz - Kusiak


 

 


Wiadomość tą wyświetlono 1056 razy.